Cây chùm ngây vị thuốc quí

Chi Chùm ngây (danh pháp khoa học: Moringa) là chi duy nhất trong họ Chùm ngây (Moringaceae). Chi này chứa 13 loài, tất cả trong số chúng đều là các cây thân gỗ sinh sống trong khu vực nhiệt đới và cận nhiệt đới. Tên gọi khoa học của chi này có nguồn gốc từ tiếng Tamil murungakkAi. Tại Gujarati, người ta gọi chúng là saragvo.Khu vực phân bổ chủ yếu của chúng là đông bắc và tây nam châu Phi, Madagascar, bán đảo Ả Rập, Nam Á. Loài phổ biến nhất là chùm ngây (cải ngựa) (Moringa oleifera), loài cây có nhiều công dụng có nguồn gốc từ khu vực thuộc bang Kerala của Ấn Độ. Lá của nó có thể ăn được. Loài cây này được trồng tại nhiều nơi trong khu vực nhiệt đới và là loài duy nhất của chi này có mặt tại Việt Nam. Loài có nguồn gốc châu Phi là Moringa stenopetala, cũng được trồng rộng khắp, nhưng ít phổ biến hơn Moringa oleifera.

Theo người dùng thì đây là loại rau nấu canh tôm ăn rất ngon. Cây cao lớn và giòn, hái lá để luộc và nấu canh ăn. Dự án xen canh cây chùm ngây với cây dó bầu bởi theo chị chùm ngây ở nước ta đang có nguy cơ tuyệt chủng. Điều tra 2001-2005 của Viện Khoa học nông nghiệp VN cũng cho biết, Trung tâm Tài nguyên di truyền thực vật đã thu thập giống cây chùm ngây (Moringa oleifera) ở Nam Trung Bộ.

Theo dược sĩ Trần Việt Hưng, chùm ngây là một cây khá độc đáo, vừa là một cây thực phẩm vừa là một nguồn dược liệu khá đặc biệt. Cây rất hữu dụng cho các quốc gia nghèo. Tại Việt Nam cây được trồng tại các tỉnh phía nam từ Đà Nẵng, Nha Trang, Phan Thiết vào đến Kiên Giang và cả tại đảo Phú Quốc. Cây có thể mọc cao 5 đến 10m. Lá có thể ăn tươi hoặc sau khi nấu chín. Quả cũng có thể ăn được. Tuy nhiên nếu dùng chùm ngây với liều quá cao có thể gây ra buồn nôn, chóng mặt và ói mửa. Mặt khác, ông lưu ý, phụ nữ có thai không nên dùng rễ chùm ngây, vì có khả năng gây trụy thai.

Tóm lại, cây Chùm Ngây vừa là nguồn dược liệu vừa là nguồn thực phẩm phong phú và quí hiếm. Lá, hoa, trái, thân , vỏ, rễ của cây chứa chất khoáng , chất đạm, vitamins,beta-carotene, acid amin và nhiều họp chất khác. Ngoài khả năng thanh lọc nước và giá trị dinh dưỡng cao, cây moringa còn là nguồn dược thảo quan trọng trong việc ngăn ngừa và điều trị rất nhiều căn bệnh , các bộ phận của cây có nhũng hoạt tính như kích thích hoạt động của tim và hệ tuần hoàn, hoạt tính chống ung bướu, hạ nhiệt, chống kinh phong, chống sưng viêm, trị ung loét, chống co giật, lợi tiểu hạ huyết áp, hạ cholesterol, chống oxy hóa, tri tiểu đường , bảo vệ gan, kháng sinh và chống nấm… cây đã được dùng để trị nhiều bệnh trong y học dân gian tại nhiều nước trong vùng Nam Á